Vicdan Vakfı Medya Okuryazarlığı Eğitimi Başladı: İlk Ders "Medya Etiği ve Nefret Söylemi"

Sertifika programının açılış oturumunda gazeteciliğin etik sınırları, nefret söyleminin nefret suçuna dönüşme riski ve otoriter sistemlerde özgür habercilik konuşuldu.

20 Eylül 2026 — Vicdan Vakfı'nın medyayı vicdanlı ve eleştirel bir gözle okumayı hedefleyen Medya Okuryazarlığı Eğitimi (Sertifika Programı) dün başladı. Programın ilk dersini Prof. Dr. Yasemin Giritli İnceoğlu verdi. İnceoğlu'nun ele aldığı konu, medya etiği ve nefret söylemiydi.

Eğitim, 19 Eylül ile 31 Ekim 2026 arasında her cumartesi 20.00-21.30 saatleri arasında Google Meet üzerinden canlı ve çevrim içi olarak sürüyor. Hukuk, iletişim ve sosyal bilimler öğrencileri, STK çalışanları ve hak savunucuları ile medyaya eleştirel bakmak isteyen katılımcılar, program boyunca alanında uzman isimlerle bir araya geliyor. Katılım ücretsiz. En az beş oturuma canlı katılanlar sertifika almaya hak kazanıyor.

Nefret söylemi, nefret suçuna dönüşebilir

İlk derste, gazeteciliğin deontolojik açıdan evrensel etik ilkelerinin bulunduğu vurgulandı. Nefret söyleminin tek başına kalmadığı, zamanla nefret suçuna dönüşebildiği hatırlatıldı. Bazı köşe yazılarında farklı kimliklere karşı ajitasyon yapılabildiğine dikkat çekildi. Medyanın hedef gösterme yoluyla belirli grupları şeytanlaştırabildiği de tartışılan başlıklar arasındaydı.

Şiddet haberciliğinde ikinci travma

Şiddete maruz kalan kadınların travmasının haberlerde yeniden tazelenebildiği belirtildi. Katılımcılar, mağdura zarar vermeyen bir haber dilinin ve etik ihlallerin yaptırımsız kalmamasının önemini konuştu. Cezasızlığın, benzer ihlalleri cesaretlendirdiği vurgulandı.

Otoriter sistemlerde gazetecilik

Otoriter sistemlerde bilgi akışının kontrol edildiği, özgür gazetecilik yapmanın ise bir bedel gerektirdiği anlatıldı. Buna rağmen gazetecilerin sınırlı özgürlük koşullarında da mesleklerini sürdürdüğü ifade edildi.

İyi gazeteci olmak

Ders, iyi gazeteciliğin gereklerine dair pratik önerilerle sürdü. Araştırmacı ve çalışkan olmak, en az iki dil bilmek, haberleri çapraz kaynaklardan doğrulamak ve çok okumak öne çıkan başlıklardı. Siyaset ve hukuk bilgisinin de habercilik için şart olduğu vurgulandı.

Programın devamı

Sertifika programı önümüzdeki altı cumartesi de aynı saatte (20.00-21.30) sürecek:

• 26 Eylül: Süeda Karapınarlı (Teyit.org Editörü), Dijital Doğrulama ve Teyitçilik

• 3 Ekim: Faruk Bildirici (Medya Ombudsmanı), Medya Ombudsmanlığı ve Haber Okuryazarlığı

• 10 Ekim: Evrim Kepenek (Bianet Editörü), Toplumsal Cinsiyet Odaklı Gazetecilik

• 17 Ekim: Av. Veysel Ok (MLSA Eş Direktörü), Medya Hukuku ve İfade Özgürlüğü

• 24 Ekim: Gazeteci Sümeyye Işıkçı Mete, Hak Odaklı Sosyal Medya Kullanımı

• 31 Ekim: Av. Melih Rüştü Çalıkoğlu (Vicdan Vakfı Başkan Yardımcısı), Sosyal Medya Yargılamaları

  
  

Program ve eğitmenler hakkında ayrıntılı bilgi için: Medya Okuryazarlığı Eğitimi