Vicdan Vakfı İnsan Hakları Okulu “Türkiye’nin Gençlik Politikaları”

Vicdan Vakfı İnsan Hakları Okulu’nun 7 Ocak 2025 Çarşamba tarihli oturumunda, uzun yıllardır gençlik alanında çalışan ve hâlihazırda Gençlik Çalışanı olan Mehmet Bahadır Teke konuk edildi. Teke, hem kendi sivil toplum yolculuğunu hem de gençlerle çalışma deneyimini paylaşarak başladı; üniversite yıllarından bu yana sürdürdüğü gönüllülük ve profesyonel gençlik çalışmaları çerçevesinde sunumuna zemin hazırladı.

Dersin ilk bölümünde, katılımcıların “genç” kavramına dair çağrışımlarını anlamak için Mentimeter üzerinden interaktif bir çalışma yapıldı. “Genç deyince aklınıza ne geliyor?” sorusuna verilen yanıtlar; enerji, dinamizm, mücadele, umut gibi kelimelerin öne çıktığını gösterdi. Bu alıştırma üzerinden, gençliğin sadece bir “geçiş dönemi” olarak değil, başlı başına değeri ve özgün ihtiyaçları olan bir yaşam evresi olarak ele alınması gerektiği vurgulandı. Gençlerin yalnızca “geleceğin teminatı” olarak araçsallaştırılmasının, bugünkü ihtiyaç ve haklarını görünmez kılabileceği tartışıldı.

Sunumun devamında, gençliğin yaşa indirgenemeyecek kadar çeşitli bir toplumsal grup olduğu örneklerle ele alındı. Bir yandan üniversite eğitimi alan, KYK yurtlarında kalan, part-time çalışan gençler; diğer yandan üniversiteye hiç gidememiş, güvencesiz işlerde çalışan ya da bakım yükü ve hane içi sorumluluk taşıyan gençlerin deneyimleri karşılaştırıldı. Böylece, 15–29 yaş aralığındaki milyonlarca gencin ortak bir “tek profil” değil, farklı ihtiyaç ve koşullara sahip bir topluluklar bütünü olduğu ortaya kondu.

Teke, Toplum Gönüllüleri Vakfı ile KONDA iş birliğinde yürütülen “Üniversiteli Gençlerin İhtiyaçları” araştırmasından da kısaca söz etti. Araştırma sonuçlarına göre burs, psikolojik destek, staj imkânları, teknolojik araçlara erişim, kitap ve mentorluk gibi başlıkların gençler tarafından öne çıkarıldığı paylaşıldı. Oturum, gençlik politikalarının; eğitim, istihdam, sosyal katılım ve ruh sağlığı gibi alanlarla bütüncül bir şekilde düşünülmesi, gençlerin karar süreçlerine aktif katılımının desteklenmesi gerektiğine dair soru ve katkılarla tamamlandı.